Εόρτια 2024: 4η Ἡμέρα Ἑορτίων Αγίου Ελευθερίου οδού Αχαρνών (Τρίτη 3/12/2024)

Μὲ Ὄρθρο καὶ Θεία Λειτουργία ξεκίνησε καὶ ἡ σημερινὴ ἡμέρα. Στὶς 12:00 ταὸ μεσημέρι τελέσθηκε Ἱερὰ Παράκληση στὸν Ἅγιο Δαμασκηνὸ τὸν τῆς Ὀρθοδοξίας πρόμαχο. Τὸ ἀπόγευμα στὶς 6:00 μ.μ. τελέσθηκε Ἑσπερινὸς καὶ Ἱερὰ Παράκληση στὸν Ἅγιο Ἔνδοξο Ἀπόστολο καὶ Εὐαγγελιστὴ Ἰωάννη τὸν Θεολόγο.

Ἡ κεντρικὴ ὁμιλία τῆς ἡμέρας ἔγινε στὶς 7:00 μ.μ. ἀπὸ τὸν Αἰδεσιμολογιώτατο Πρωτοπρεσβύτερο π. Σπυρίδωνα Βασιλᾶκο, Προϊστάμενο τοῦ Ἱεροῦ Προσκυνηματικοῦ Ναοῦ Ἁγίου Εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ Θηβῶν, μὲ θέμα: «Πνευματικὸς βηματισμὸς στὴ ζωὴ ἑνὸς μεγάλου τῆς Ἐκκλησίας».

Ὁ Προϊστάμενος τοῦ Ναοῦ, π. Θεμιστοκλῆς Χριστοδούλου καλωσόρισε τὸν π. Σπυρίδωνα Βασιλᾶκο, ἕναν ἐκλεκτὸ κληρικό, ὅπως εἶπε, ποὺ ἐκδαπανᾶται κάθε μέρα, καθὼς πηγαίνει ἀπὸ τόπο σὲ τόπο σὰν νέος πατροΚοσμᾶς,γιὰ νὰ μεταφέρη τὸν λόγο τοῦ Θεοῦ καὶ νὰ καταλαγιάζη τὶς ψυχὲς τῶν ἀνθρώπων. Ἡ παρουσία του στὴν ἐνορία μας εἶναι ἰδιαίτερη τιμὴ καὶ ἰδιαίτερη εὐλογία. Ἡ πνευματική του διαύγεια ἔγκειται στὸ γεγονὸς ὅτι ζῆ τὴν πνευματικὴ ζωὴ καὶ θέλει μὲ τὸν λόγο του νὰ μεταδίδη τὴν χάρη καὶ τὴν εὐλογία τοῦ Θεοῦ στοὺς ἀνθρώπους. Ὁ λόγος του μεστός, μελίρρυτος δίνει μιὰ πραγματικὴ παρουσία τοῦ Χριστοῦ στὴν ζωή μας.

Εὐχαρίστησε τὸν Μητροπολίτη Θηβῶν καὶ Λεβαδείας ποὺ ἔδωσε τὴν ἄδεια στὸν π. Σπυρίδωνα νὰ βρίσκεται μαζί μας καὶ μετέφερε στὸν π. Σπυρίδωνα τὶς εὐχὲς καὶ τὶς εὐλογίες τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου μας.

Στὴν συνέχεια ὁ π. Σπυρίδων ἐξέφρασε τὴν εὐχαριστία του πρῶτα στὸν Θεὸ καὶ κατόπιν στὸν π. Θεμιστοκλῆ, τὸν πολὺ ἀγαπητὸ ἀδελφό του, ὅπως εἶπε, γιατὶ ἔχει δώσει πολλὰ ἐδῶ καὶ χρόνια. Μᾶς ἔχει στηρίξει, μᾶς ἔχει γνωρίσει μὲ ἅγιες μορφές, γιατὶ ξέρει πολὺ καλὰ ὅτι εἶναι πολὺ σημαντικὸ τὸ νὰ μπαίνης στὴν ζωὴ τῶν Ἁγίων, γιατὶ ἐκεῖ θὰ συναντήσης τὸν Χριστό. Μᾶς ἔκανε νὰ ἀγαπήσουμε περισσότερο τὴν Λατρεία, γιατὶ μᾶς τὴν ἔδειξε σὲ βάθος, μᾶς πῆγε στὶς ρίζες τῆς Λατρείας ἀπὸ τὴν πρώτη Ἐκκλησία.

Ξεκινώντας τὴν ἀνάπτυξη τοῦ θέματός του ἔδωσε ταὸ στίγμα τῆς οἰκογένειας τοῦ Μ. Βασιλείου, γιὰ νὰ ἀντιληφθοῦμε ποιά ἐφόδια πῆρε ἀπ’ αὐτὴν ὁ Ἅγιος ὥστε νὰ γίνη Μεγάλος. Εἶπε, λοιπόν, ὅτι ἡ οἰκογένεια τοῦ Μ. Βασιλείου ἦταν εὔπορη, ὡστόσο γιὰ ἑπτὰ ὁλόκληρα χρόνια, μὲ τοὺς διωγμοὺς τοῦ Μαξιμίνου,  ζοῦσαν κυνηγημένοι στὰ δάση τοῦ Πόντου γιὰ τὴν πίστη τους. Ἡ μητέρα του Ἐμμέλεια ἔδωσε στὰ παιδιά της μὲ τὸν τρόπο τῆς ζωῆς της ἀγάπη στὸ πνεῦμα, ἀφοσίωση στὴν Ἐκκλησία, ἡρωικὴ διάθεση μαρτύρων. Ἀπὸ τοὺς γονεῖς, Βασίλειο καὶ Ἐμμέλεια, τὰ παιδιά εἶδαν πνευματικὴ καὶ σωματικὴ ἑνότητα, ἄσκηση ἀγάπης, ταπείνωση, ἐσωτερικὴ καλλιέργεια, κάθαρση ψυχῆς καὶ ἐλεημοσύνη. Ὅ ἕνας στήριζε τὸν ἄλλον, ὁ ἕνας σεβόταν, ἀγαποῦσε καὶ ἐκτιμοῦσε τὸν ἄλλον. Αὐτὸ ζοῦσε καὶ ἀνέπνεε ὁ Μ. Βασίλειος. Μέλος, ἁρμονία, ὡραιότητα ἔδωσε ἡ Ἐμμέλεια στὰ παιδιά της. Γι’ αὐτὸ ὁ Μ. Βασίλειος ἀναφερόμενος σ’ αὐτὴν ἔλεγε «τὴν θρεψαμένην με». Αὐτὴ ποὺ ὄχι ἁπλᾶ μὲ ἔθρεψε, ἀλλὰ αὐτὴ ποὺ μὲ ἀνέθρεψε. Βλέπει σὲ κάθε τι, στὴν θεολογία του, στὴν ἀσκητική του ζωή, στὴν ἐκκλησιαστική του πορεία, στὸν πνευματικό του ἀγώνα, στοὺς ἀγῶνες ποὺ ἔδωσε σὲ ὅλα τὰ ἐπίπεδα «τὴν θρεψαμένην με». Αὐτὸ σημαίνει μάνα, σχολιάζει ὁ π. Σπυρίδων, νὰ φύγει ἡ μάνα ἀλλὰ νὰ εἶναι παντοῦ μέσα στὴν ζωὴ τοῦ παιδιοῦ.

Ἔτσι, ὅταν κοιμήθηκε ἡ μητέρα του, ὁ Μ. Βασίλειος ἔχασε τὴν γῆ κάτω ἀπὸ τὰ πόδια του. Διαχειρίστηκε ὅμως τὸ πένθος του πνευματικά. Τὸ κάνει ἄσκηση, προσευχή, ὁμιλία, συγγραφή. Γι’ αὐτὸ ἡ περίοδος τοῦ πένθους γιὰ τὴν μητέρα του εἶναι ἡ πιὸ δυναμικὴ συγγραφικὴ καὶ ποιμαντική του περίοδος.

Ἡ γιαγιά του Μακρίνα, μιὰ ἁπλῆ γιαγιὰ ἐπηρέασε τρεῖς γενιὲς καὶ συνεχίζει νὰ ἐπηρεάζη τὴν ἀνθρωπότητα ἔχοντας προσφέρει ἁγίους ποὺ συνεχίζουν νὰ ποιμαίνουν, νὰ συμβουλεύουν, νὰ καθοδηγοῦν καὶ νὰ φωτίζουν μέσα στοὺς αἰῶνες.

Ἡ βασικὴ ἀρχὴ τοῦ Μ. Βασιλείου γιὰ τὴν παιδεία εἶναι: αὐτὸ ποὺ ζῆς, αὐτὸ ποὺ ἐφαρμόζεις, ποὺ τηρεῖς, αὐτὸ μπορεῖς νὰ διδάξης. Στὴν Ἀθήνα ποὺ ἦρθε γιὰ σπουδὲς, συνδέθηκε μὲ φιλία μὲ τὸν Γρηγόριο τὸν Θεολόγο. Λίγοι χριστιανοὶ σὲ ἀκατάλληλες συνθῆκες ποὺ εἶχαν οἱ ἄλλοι εἰδωλολάτρες σπουδαστές. Τοὺς κράτησε ἡ ἑνότητα ποὺ εἶχαν μεταξύ τους, ἡ ὁποία τοὺς κράτησε στὴν πίστη τους ἀκλόνητους, χωρὶς νὰ τοὺς προσβάλλη οὔτε ὁ χλευασμὸς οὔτε ἡ ὑποτίμηση τῶν ἄλλων. Στὶς ἐπιστολές τους ἀποκαλύπτεται ἡ ρίζα τῆς ἀληθινῆς σχέσης καὶ μάλιστα δύο ἀνθρώπων ἐντελῶς διαφορετικῶν μεταξύ τους. Δύο στοιχεῖα τοὺς ἕνωσαν. α) ὁ Χριστός. Δὲν ὑπάρχει ἀληθινὴ σχέση χωρὶς νὰ εἶναι ἀνάμεσα ὁ Χριστός. Ἀληθινὴ σχέση μεταξὺ τῶν ἀνθρώπων ὑπάρχει ὅταν ὁ ἕνας βλέπει τὸν ἄλλον μέσα ἀπὸ τὸν Χριστό, τὸν ἀγαπᾶ μέσα ἀπὸ τὸν Χριστό, ταπεινώνεται καὶ συγχωρεῖ μέσα ἀπὸ τὸν Χριστό. Ἐκεῖ ὑπάρχει ἀληθινὴ σχέση, γνήσια φιλία. β)Ἐξαρχῆς ἔδειξαν ὁ ἕνας στὸν ἄλλον τὸ ἀληθινό του πρόσωπο. Ὄχι τὸ προσωπεῖο. Οὔτε σκοπιμότητα οὔτε σκοτεινὸ κίνητρο. Καθαροὶ ἄνθρωποι, καθαρὲς ψυχές, καθαρὴ σχέση.

Προχωρώντας στὴν ζωὴ τοῦ Μ. Βασιλείου βλέπουμε ὅτι στὰ 25-26 του χρόνια δυσκολεύτηκε, γιατὶ θαύμασε τὶς ἱκανότητές του. Τόσο ποὺ ἄρχισε νὰ σκέφτεται νὰ ἐγκαταλείψη τὴν προοπτικὴ τῆς ἱερωσύνης καὶ νὰ γίνη δικηγόρος. Ἡ αὐστηρότητα ὅμως μὲ τὴν ὁποία τὸν ἔκρινε ἡ ἀδελφή του Μακρίνα τὸν συνέφερε. Στὴν Μακρίνα καὶ στὴν ἀσθένειά του χρωστᾶμε τὸν Μέγα Βασίλειο. Ὁ ἴδιος λέει γιὰ τὴν ἀσθένειά του ὅτι ξαστέρωσε ἡ ψυχή του κι ἄρχισε νὰ βλέπη καθαρά. Ἄρχισε νὰ αἰσθάνεται ἀπαράδεκτος. Ἀναλογιζόμενος τὶς σπουδές του πιστεύει ὅτι ἀφιέρωσε πολλὰ χρόνια στὴν ματαιότητα. Δὲν ἀπορρίπτει τὴν γνώση ἀλλὰ ὅ, τι βάλεις στὴν ψυχή, ἐκεῖνο διατηρεῖται. Ἔδειξε ἀπογοήτευση, ἀλλὰ προχώρησε μπροστά. Ὅλη αὐτὴ ἡ κατάσταση ἔγινε ὤθηση γιὰ περισσότερη ἀφιέρωση καὶ μελέτη τῶν Γραφῶν.

Θέλησε νὰ γνωρίση ἀσκητές. Αὐτὴ ἡ ἀναζήτηση τοῦ προσέφερε τὴν σπουδὴ στὴν ἔρημο. Οἱ σπουδές του στὶς διάφορες σχολὲς πῆραν ἀξία ἀπὸ τὴν ἔρημο, ὅπου συνάντησε τὸ Ἅγιο Πνεῦμα. Στὴν ἔρημο ἀσκεῖται ὄχι μόνο στὴν νηστεία, ἀλλὰ καὶ νὰ ὑπομένη τοὺς διωγμούς, τὴν συκοφαντία, τοὺς χλευασμούς ἀπὸ αἱρετικοὺς καὶ μή. Μοιράζει τὰ κτήματά του. Νιώθει ὅτι ἄν δὲν τὰ δώση, δὲν μπορεῖ νὰ προχωρήση στὴν ὁδὸ τῆς τελειότητος.

Ἀπὸ τὴν στιγμὴ ποὺ μπαίνει στὴν ἄσκηση ἀρχίζει νὰ διακρίνη. Ἀποκτᾶ τὴν ἀρετὴ τῆς διάκρισης. Διακρίνει τὸ σῶμα ἀπὸ τὸ πάθος. Τὸ σῶμα, λέει ὁ Ἅγιος, εἶναι καλό, ἀλλὰ φωλιάζει τὸ πάθος στὸ σῶμα καὶ τὸ ἀρρωσταίνει. Τὸ πάθος δουλεύει ἔτσι ὥστε νὰ ὁδηγήση τὸ σῶμα καὶ τὸ σῶμα νὰ τραβήξη τὴν ψυχὴ στὴν ἀλλοτρίωση. Σῶμα καὶ πνεῦμα ἔχουν ἀξία, μετέχουν στὴν ἀνάσταση. Ὁ διάβολος πέτυχε νὰ αἰχμαλωτίση τὸν ἄνθρωπο. Ἐκεῖνο ποὺ χρειάζεται εἶναι ἡ ἐπιχείρηση τῆς σωτηρίας. Ἡ ἄρση τῆς αἰχμαλωσίας καὶ ἡ ὑπακοὴ στὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ. Ὁ ἀγώνας τοῦ χριστιανοῦ δὲν εἶναι κατὰ τῆς σάρκας ἀλλὰ κατὰ τῶν δαιμονικῶν δυνάμεων.

Ὁ Μ. Βασίλειος εἶναι μεγάλος θεολόγος, ὡστόσο στὴν Σύνοδο τῆς Κωνσταντινουπόλεως αἰσθάνεται ἐλλιπής. Αὐτὸς γιὰ τὸν ὁποῖο ὁ ἅγιος Γρηγόριος εἶπε: «Ὁ Βασίλειος γιὰ νὰ μιλήση γιὰ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, πρῶτα συσκέφθηκε μὲ αὐτό».

Ὁ Βασίλειος δέχεται νὰ χειροτονηθῆ  καὶ ἐνῶ ἀγάπησε τὴν ἄσκηση τὸ ἔκανε γιὰ τὴν ἀγάπη τῶν ἀνθρώπων. Οἱ ἅγιοι ὅσο λατρεύουν τὸν Θεό, τόσο ἀγαποῦν τὸν ἄνθρωπο. Ὡς ἱερέας παλεύει καὶ μὲ τὸν Θεὸ καὶ μὲ τοὺς ἀνθρώπους καὶ κερδίζει καὶ τοὺς δύο. Ὅταν συνέβη κάτι μὲ τὸν Ἐπίσκοπο Εὐσέβιο, προτίμησε νὰ φύγη γιὰ νὰ μὴ βλάψη τὴν Ἐκκλησία. Πηγαίνει στὴν ἔρημο καὶ ὀργανώνει τὰ κοινόβια, δημιουργεῖ μιὰ ἰσορροπία στὸν ἡσυχαστικὸ βίο. Ἐκεῖ βαθαίνει ἀκόμα περισσότερο ἡ θεολογία του.

Ἀργότερα τὸν ξανακάλεσε ὁ Εὐσέβιος καὶ ὁ Βασίλειος ἐπιστρέφει ἀπὸ τὴν ἔρημο. Στὴν περίοδο τοῦ πένθους γιὰ τὴν μητέρα του γράφει τὴν Ἑξαήμερο, ὅπου ἑρμηνεύει τὴν δημιουργία τοῦ κόσμου, γιὰ νὰ συνδέση τὴν ὡραιότητα τοῦ κόσμου μὲ τὸν Θεό. Ἑρμηνεύει ψαλμούς, ἀσχολεῖται μὲ θέματα κοινωνικά. Ἡ θέση του κρυστάλλινη σὲ μία ἐποχὴ ποὺ οἱ γαιοκτήμονες ἦταν παντοδύναμοι. Μὲ τὴν δύναμη τοῦ λόγου του συγκλονίζει τοὺς πάντες. Ἀρχίζουν οἱ συκοφαντίες, ποὺ τὶς ἀντιμετωπίζει μὲ γενναιότητα. Στὸν λιμὸ προσεύχεται ἀλλὰ καὶ μὲ τὸν πύρινο λόγο του ἔλεγξε τοὺς ἐκμεταλλευτὲς καὶ τοὺς μετέτρεψε σὲ ἀνοιχτοχέρηδες. Φτιάχνει καταυλισμὸ καὶ μαζεύει ὅλα τὰ παιδιά, χριστιανῶν, ἑβραίων, εἰδωλολατρῶν, τὰ περιποιεῖται καὶ τὰ σώζει ἀπὸ τὸν θάνατο.

Μετὰ τὸν θάνατο τοῦ Εὐσέβιου δέχεται νὰ γίνη ἐπίσκοπος ὄχι ἀπὸ ἀγάπη στὸ ἀξίωμα ἀλλὰ γιὰ νὰ μὴ γίνη ἐπίσκοπος κάποιος αἱρετικός. Μπαίνει στὸν ἄθλιο χῶρο τοῦ ὑποψηφίου, ὄντας ἤδη ἄρρωστος καὶ χωρὶς ὑποστηρικτές. Ὁ φίλος του Γρηγόριος μένει ἄπρακτος, γιατὶ διαφωνεῖ μὲ τὴν ἐπιλογὴ τοῦ Βασιλείου. Τότε ἀνέλαβε δράση ὁ πατέρας τοῦ ἁγίου Γρηγορίου, καὶ ὁ Βασίλειος γίνεται ἐπίσκοπος. Ἡ κατάσταση δύσκολη σὲ ὅλα τὰ ἐπίπεδα. Κι ἐκεῖνος λέει: «ὁ πόνος τρώει τὰ σωθικά μου». Ἐλέγχει, συμβουλεύει, ἀγκαλιάζει ὅλα ἐκεῖ καὶ ὅσο χρειάζονταν. Οἱ συκοφαντίες ἐξαντλοῦν τὴν ὑπομονή του. Ἔχει νὰ ἀντιμετωπίση καὶ τὸν αὐτοκράτορα Οὐάλη, ἕνα θηρίο ἀνήμερο.

Τελικά, φτάνουμε στὴν 1^η Ἰανουαρίου τοῦ 379. Ὁ Μ. Βασίλειος εἶναι 49 ἐτῶν. Ὅλη του ἡ ζωὴ ἔρχεται ὡς ἀπόσταγμα μέσα σὲ τρεῖς λέξεις ποὺ λεει στὸν Χριστό, πρὶν παραδώση τὴν ψυχή του: φώτισέ με, βοήθησέ με, συγχώρησέ με. Αὐτὸ εἶναι ὁ Μ. Βασίλειος.

Μετὰ τὴν ὁμιλία ἀκολούθησε Ἐνοριακὸ Ἀρχονταρίκι, ὅπου ὁ π. Σπυρίδων συνομίλησε μὲ τοὺς πιστοὺς καὶ ἀπάντησε σὲ ἐρωτήματα.

Στὶς 9:00 μ.μ. ἔγινε Μικρὸ Ἀπόδειπνο μετὰ χαιρετισμῶν στὴν Ὑπεραγία Θεοτόκο καὶ Μονολόγιστη εὐχή.

Μπορείτε να ακούσετε την ομιλία & το Ενοριακό Αρχονταρίκι με τον Πρωτοπρεσβύτερο π. Σπυρίδωνα Βασιλάκο εδώ